Joods Actueel

Vandaag is het Tisja Be'av, de negende dag van de kalendermaand Av. Op die dag herdenkt het Joods volk de verwoesting van de eerste en de tweede tempel in Jeruzalem.

Duizenden mensen woonden de voorbije nacht de begrafenis bij van Mordechai Eliahu, de voormalige opperrabbijn van de Sefardische gemeenschap van Israël.
Rabbijn Mordechai overleed eerder op de dag op 84-jarige leeftijd na een langdurige ziekte. Hij werd beschouwd als een belangrijk spiritueel leider voor de zionistische religieuze gemeenschap en speelde een belangrijke rol om deze gemeenschap dichter bij het ultra-orthodoxe denken en handelen te brengen.
Daaruit onstond de stroming die later bekend raakte als de Hardalbeweging . (hardal is een Hebreeuws acroniem voor ultra-orthodoxe zionistische religieuzen). Eliahu introduceerde ook de term 'da'at Torah', dat betekent dat de 'Thora de raadgever'. Daarom dat sommige kwesties vanuit deze zienswijze, volgens de raad van de Thora moeten worden beslecht, inmiddels een alledaags ...

Bewoners van het Heilige Land worden geacht naar hogere standaarden te leven, in ieder facet van hun leven. Israël is zogezegd G’ds eigen huis en Jeruzalem Zijn privé kasteel. Degenen, die in de buurt van de Koning wonen, moeten loyaler zijn dan degenen die zich verder af bevinden. Het gebod of ‘mitsva’ om in Israël te wonen is uniek omdat ieder aspect van de persoonlijkheid deelneemt aan de mitsva. Wanneer iemand naar Israël verhuist, gaan zijn ziel, zijn lichaam, zijn bezittingen, al zijn aardse en religieuze bezigheden, gedachten, dromen en alle andere persoonlijke zaken, met hem mee en worden een deel van de mitsva om in Israël te wonen. Wanneer iemand in een mikve (ritueel bad) onderdompelt, brengt ...

Deze week (woensdag en donderdag) valt het jaarlijskt feest van Shavoe'oth. Rabbijn Evers brengt ons hierover enkele interessante achtergrondvertellingen en verhalen.

Sprekers die betalen om een lezing te mogen geven? Deelnemers die meehelpen met de organisatie? Bij Joods cultureel festival Limmoed gebeurt het, 23 en 24 mei in Diemen, Hogeschool INHolland.
Limmoed, Hebreeuws voor ‘leren’,  is uniek in opzet binnen en buiten de Joodse wereld. Het festival wordt uitsluitend georganiseerd door vrijwilligers – veelal naast een fulltime baan. Met als uitgangspunt ‘wie is wijs, degene die van iedereen leert’, stimuleert Limmoed betrokkenheid. Iedereen die zich inschrijft, krijgt de kans om zelf een sessie op Limmoed te verzorgen. Limmoed staat open voor iedereen die wil groeien op zijn Joodse pad. De organisatie is onafhankelijk en bewust niet gebonden aan een Joods-religieuze stroming.
Op 23 mei is er een culturele avond met spetterende optredens van ...

De naam van de Belzer beweging is afgeleid van het stadje Belz, dat oorspronkelijk in Oost-Polen gelegen was, maar sinds 1951 tot het grondgebied van Oekraïne behoort.
De stichter van de dynastie was Rabbijn Shalom van Belz, ook gekend als de Sar Shalom, die in 1817 tot  Rabbijn werd aangesteld. Als groot Torah geleerde en legendarische mirakelgenezer was hij goed geplaatst om de aanzet te geven tot de bouw van de grootste en meest imposante synagoge van de stad. Bij de voltooiing in 1843 leek het gebouw wel een fort, met zijn één meter dikke muren, een gekarteld dak en kantelen die versierd waren met vergulde koperen bollen. Het bood plaats aan maar liefst 5.000 gelovigen en bezat een prachtige akoestiek.
De ...

Halverwege het boek Sjemot (Exodus 21:1- 24:18) wordt de gioer, de overgang van het Jodendom en de Bnee Jisra’eel, de afstammelingen van Ja’akov en de meegetrokken Egyptische avonturiers tot het Jodendom besproken. Net zoals het vroeger mogelijk was om Joods te worden, is dat nog steeds het geval.

Veel tijdgenoten van rabbi Akiva dachten dat een nieuwe opstand tegen de Romeinen gedoemd was om te mislukken. Zij drongen er op aan bloedvergieten te vermijden. Rabbi Akiva had een andere mening dan zijn collega’s, en kreeg een meerderheid aan zijn kant. Vanuit militair oogpunt bekeken voelde hij dat een succesvolle opstand haalbaar was. Als de opstand zou lukken en de joden van over de hele wereld zouden terugkeren om hun thuisland herop te bouwen, dan kon volgens rabbi Akiva het Messiaanse tijdperk beginnen. Spiritualiteit en universele vrede zouden overheersen in die fantastische tijd, waarin alle joden zouden terugkeren naar het heilig land en waarin de Tempel heropgebouwd zou worden. Israël zou de wereld dan binnenleiden in een tijdperk van rechtvaardigheid, spirituele heropleving en voldoening.
Rabbi Akiva noemde Bar Kosiba de ...

Verbaasd las ik over de ijver van ’s Neerlands geestelijke leiders om te delen in de zorg om het klimaat. Is dit wel een theologisch onderwerp? Straks moeten we ons ook gaan inzetten tegen de q-koorts. Drijven we als geestelijken niet al te ver af van onze kerntaak – de godsdienst te bewaken?

“Alle minhagiem bij de huwelijkssluiting leiden wij af van Matan Tora – de openbaring op de berg Sinai, waar G’d Zich toonde als een bruidegom tegenover het Joodse volk die als Zijn bruid fungeerde”, aldus rabbi Sjimon ben Tsemach Duran. In de Talmoed Jeroesjalmi (Bikoeriem 3:3) wordt vermeld dat op de trouwdag een algemene amnestie van overtredingen en zonden plaatsvindt. De chatan (bruidegom) krijgt vergiffenis voor zijn zonden omdat de bron van alle treurigheid op de wereld zonden en tekortkomingen zijn. G’d vervult de mitsva om de chatan en kala (bruid) te verheugen door hun averot (overtredingen) te vergeven. In het werk Degel Machanee Efraïm (Parsjat Bo) staat dat ook de zonden van allen die chatan en kala begeleiden op deze ...

We boenen, poetsen en schrobben weken achtereen
Want Pesach komt, voor vader, moeder, kind en voor iedereen
En dan eindelijk de sedernacht
Met kandelaars, bekers, praal en pracht
De wijn, het zoutwater, mierik, charoset en radijs
De vertelling, de Hagada, op de prachtige wijs.
Ma nisjtana, wat verschilt deze avond van de rest van het jaar
Waarom zitten wij zo laat, met matses en vier bekers wijn, leunend bij elkaar
Waarom trotseerden onze voorouders door de eeuwen heen
Om geen kruimeltje brood te eten, ook niet stiekem alleen
In de donkerste dagen van ons bestaan, in kelders, grotten en barakken
Ondanks het grote gevaar dat vijanden ons zouden pakken
Klonk de vertelling van de vierhonderd jarige slavernij
En de bevrijding uit Egypte, want die hoorde daarbij.
Maar de bevrijding van ...

De Joodse gemeenschap viert van 29 maart tot 6 april Pesach, een korte achtergrond van dit feest. Pesach, of het paasfeest, behoort tot de "grote feesten"  in de Joodse traditie, het is samen met Soekot en Sjawoe'ot één van de drie pelgrimsfeesten. Dit zijn de feesten waarop destijds, toen de tempel nog bestond, het gehele Joodse volk naar Jeruzalem kwam om dieren- en graanoffers te brengen. Sinds het verdwijnen van de tempel werden echter een aantal feestgebruiken achterwege gelaten, dus geen pelgrimstocht en geen offers meer, maar anderzijds werd er ook een groot aantal gebruiken behouden.
Pesach begint op de 15de dag van de Hebreeuwse maand Nissan (meestal in april) en duurt acht dagen. Het is een herdenkingsviering van de uittocht uit ...

Poerim valt dit jaar op zondag 28 februari. Het feest is één van de heerlijkste en vrolijkste feesten in de Joodse feesttraditie. Het is een dag waarbij zelfs de religieuze voorschriften oproepen om vrolijk, zelfs dronken te zijn. Het feest spoort zelfs de meest ernstige Thorastudent aan om zich te ontspannen en te genieten van de carnavalsfeer.
Tijdens de viering herdenken Joden over gans de wereld het lot van het Joodse volk in de vijfde eeuw voor onze jaarrekening. In de Oud-Perzische taal betekent het woord poer ook letterlijk ‘lot’. Toen leefde het volk in ballingschap in het Perzische Rijk waar ze met uitroeiing bedreigd werden door de kwaadaardige Haman. Dit afschuwelijke lot werd echter afgewend door de tussenkomst van ...

John Moussiaux brengt op de website Indymedia een artikel en foto's over het feestelijk aansteken van de Chanoeka-kandelaar in Antwerpen.
"Ieder jaar worden door Chabad bewegingen wereldwijd in het openbaar kandelaars aangestoken. Dat gebeurde zondagavond op de Loosplaats in Antwerpen. Van New York tot Jerusalem,van Peru tot Parijs en van Moscow tot Hong-Kong. Deze kandelaars symboliseren de overwinning van het spirituele over het materiele.Tot op heden markeert 'het Feest van der Lichten' de continue strijd voor spirituele vrijheid. Het Chanoeka wonder illustreert hoe een kleine hoeveelheid licht grote duisternis kan overwinnen. Vandaag vertaalt deze boodschap zich in de potentie van ieder mens de kwade krachten in de wereld te verdrijven door onvoorwaardelijke liefdagdigheid tot zijn medemens. "Onze hoop is ...

Door de grote prijs van het Filmfestival Gent 2009  aan Eyes Wide Open toe te kennen, bekroonde de festivaljury onlangs Eyes Wide open, een Israëlische film. Deze door Haim Tabakman gedraaide debuutfilm speelt zich af in de ultraorthodoxe joodse gemeenschap in Jeruzalem. De prent, die nu ook in de Vlaamse bioskopen loopt, kreeg de prijs van de jury omwille van het taboedoorbrekende karakter. Reden genoeg voor Phara om hoofdredacteur Michael Freilich gisteren 8 december  uit te nodigen in de VRT-studio voor een gesprek rond Jodendom en homosexualiteit.
De uitzending kan via deze link terug bekeken worden:
http://www.deredactie.be/permalink/1.649612

In Joods Actueel magazine van deze maand (december 2009) kon je in de knutselrubriek lezen hoe je aan dreidel (tol) voor Chanoeka kunt maken.
Hiervoor moet je tevens het volgend dreidel model downloaden en afprinten.
Veel plezier